Active Server Page
Định nghĩa: Cả Active Server Page (ASP) của Microsoft và Java Server Page (JSP) của Sun đều là những trang Web dạng điều khiển bằng ngôn ngữ kịch bản, có khả năng hiển thị nội dung động theo yêu cầu của trình duyệt. Cả hai công nghệ này đều dùng HTML để định thiết kế trang. Cho tính năng tạo nội dung và truy vấn dữ liệu hay các ứng dụng khác, ASP dựa vào các chương trình được viết bằng các ngôn ngữ kịch bản, dạng nhúng của Microsoft, trong khi JSP dùng chương trình Java.
Khi bạn lướt trên Internet và xem xét trang Web có nội dung dạng tương tác, có khả năng là trang Web đó đã được phát triển bằng công nghệ ASP của Microsoft hay công nghệ JSP của Sun Microsystems.
Ví dụ, trang Web có mục dự báo thời tiết thường cung cấp thông tin động theo yêu cầu của trình duyệt. Trình bày đồ hoạ của những trang này sẽ không thay đổi dù người dùng yêu cầu thông tin dự báo thời tiết trong vòng năm ngày của Hà Nội hay TP.Hồ Chí Minh, nhưng thông tin về thời tiết - thường được lấy từ cơ sở dữ liệu - thì thực sự thay đổi.
ASP và JSP là hai loại công nghệ phổ biến nhất để tạo nội dung động cho trang Web. Sự khác biệt chính giữa hai phương pháp phát triển này là ASP tạo khả năng tương tác với môi trường cung cấp dịch vụ (phía server), được thiết kế với các công nghệ của Microsoft, trong khi JSP dựa trên môi trường Java.
Kịch bản phía server
Microsoft công bố ASP cùng với Internet Information Server 3.0, cho phép các nhà phát triển tạo trang Web có khả năng tương tác với cơ sở dữ liệu và các ứng dụng khác.
ASP là môi trường dạng kịch bản ở phía server, được dùng để tạo ra những trang Web động, có tính tương tác. Nó chứa HTML để xác định thiết kế trang, font cũng như các thành phần đồ hoạ và được nhúng mã chương trình viết bằng ngôn ngữ kịch bản của Microsoft.
Hầu hết các ASP được viết bằng Visual Basic Script hay JavaScript, nhưng cơ cấu điều khiển kịch bản cho những ngôn ngữ như Perl và Python cũng được các nhà sản xuất thứ ba cung cấp. Khi trình duyệt đưa ra yêu cầu, kịch bản được nhúng sẵn sẽ chạy và kích hoạt tập tin có đuôi .asp trong Web server và trả về kết quả mới cho trình duyệt.
Java Server Page của Sun tương đương với ASP của Microsoft. Công nghệ JSP được thiết kế trên servlet, một chương trình Java có tính khả chuyển cung cấp khả năng xử lý ở phía server. Cũng giống như ASP, JSP chứa HTML cho thiết kế trang và dùng mã chương trình Java nhúng cho phép hiển thị nội dung động trên trang Web.
JSP được biên dịch thành mã 8 bit (byte code) của servlet để có thể xử lý yêu cầu của trình duyệt đối với cơ sở dữ liệu hay ứng dụng khác.
Các nhà phát triển JSP dùng HTML tĩnh, kịch bản nhỏ (những phần nhỏ của mã Java) và thẻ để tạo trang nạp vào trong trình duyệt Web. Thẻ và kịch bản nhỏ này hàm chứa cả các logic nghiệp vụ trong trang HTML.
Khi trình duyệt đưa ra yêu cầu, mã được nhúng sẵn sẽ chạy trong servlet, thông dịch thẻ JSP và điều khiển kịch bản gửi kết quả dạng trang Web cho trình duyệt.
So sánh ASP và JSP
Các nhà phân tích lưu ý rằng cả ASP và JSP đều giúp giảm thời gian và chi phí cần thiết cho việc bảo trì và phát triển các ứng dụng Web.
JSP và ASP cho phép lấy nội dung từ cơ sở dữ liệu hay từ những ứng dụng khác và hiển thị lên trang Web bằng trình duyệt. Cả hai công nghệ này đã được phát triển để cạnh tranh với những trang Web tĩnh được thiết kế sẵn, phát triển bằng HTML.
Việc tách giao diện người dùng khỏi chức năng tạo nội dung đã cho phép các nhà phát triển dễ dàng thay đổi cả thiết kế trang lẫn nội dung động.
Tiết kiệm lao động
Trước đây, nếu muốn thực hiện những thay đổi cho trang Web, ví dụ như giá cả trong catalog, bạn phải làm điều đó cho từng mặt hàng. Với ASP hay JSP, thông tin được đưa lên trang Web theo phương thức động nên tất cả những gì bạn cần làm chỉ là thay đổi dữ liệu về giá trong cơ sở dữ liệu. Điều này cho phép giải phóng rất nhiều lao động khỏi công việc tạo thông tin trực tuyến. Trước khi có công nghệ ASP hay JSP, các nhà phát triển phải viết các điều khiển dạng kịch bản bằng Common Gateway Interface (CGI), dùng những ngôn ngữ như Perl, C hay C++ để xử lý dữ liệu của người dùng từ trình duyệt Web đến Web server. CGI gặp khó khăn về khả năng mở rộng nếu Web site nhận được một số lớn các yêu cầu cùng lúc.